Egipt oficjalnie przystąpił do programu „Horyzont Europa", stając się drugim państwem afrykańskim stowarzyszonym z unijnym programem badań naukowych i innowacji o wartości wielu miliardów euro (R&I). Umożliwia to egipskim naukowcom, uniwersytetom, innowatorom i podmiotom dostęp do wszystkich części programu na warunkach podobnych do warunków obowiązujących w państwach członkowskich UE. Umożliwia im kierowanie projektami, przyczynianie się do nowatorskich badań oraz wspieranie krajowych reform badawczych i budowania zdolności instytucjonalnych.

 

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen powiedziała: „Ludzie znajdują się w centrum partnerstwa UE–Egipt, wspierając ich w rozwijaniu talentów, pomysłów i umiejętności. Stowarzyszenie Egiptu z programem „Horyzont Europa" stworzy możliwości dla najnowocześniejszych projektów i innowacji. Zmiany te będą miały miejsce w kluczowych obszarach badawczych, takich jak gospodarka wodna, zrównoważone rolnictwo i bezpieczeństwo żywnościowe, przynosząc wymierne korzyści naszym społeczeństwom."

 

Umowę podpisali dziś na szczycie UE–Egipt w Brukseli komisarz UE ds. przedsiębiorstw typu start-up, badań naukowych i innowacji Ekaterina Zaharieva oraz egipski minister szkolnictwa wyższego i badań naukowych prof. dr Mohamed Ayman Ashour w obecności przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen i prezydenta Egiptu Abdela Fattaha al-Sisiego. Ten kamień milowy opiera się na długotrwałych stosunkach współpracy między UE a Egiptem i stanowi platformę wzmocnionego partnerstwa w stawianiu czoła globalnym wyzwaniom, od transformacji cyfrowej po działania w dziedzinie klimatu. Wzmacnia również regionalną współpracę w zakresie badań naukowych i innowacji.

 

Umowa rozszerza udział Egiptu w partnerstwie w dziedzinie badań i innowacji w regionie Morza Śródziemnego (PRIMA) w celu poprawy gospodarki wodnej, systemów rolniczych i łańcuchów wartości żywności.

 

R&I współpraca z Egiptem

 

Egipt od dawna jest zaufanym partnerem we współpracy w zakresie badań naukowych i innowacji z UE, Unią dla Śródziemnomorza i Unią Afrykańską. To rozwijające się partnerstwo opiera się na umowie o współpracy naukowo-technicznej między UE a Egiptem z 2005 r. oraz na udziale Egiptu w inicjatywach takich jak PRIMA.

 

W kwietniu 2025 r. UE i Egipt pomyślnie zakończyły negocjacje w sprawie stowarzyszenia Egiptu z programem „Horyzont Europa", wzmacniając zdolności Egiptu w zakresie badań naukowych i innowacji oraz wzmacniając jego rolę w regionalnej i międzynarodowej współpracy naukowej.

 

Kontekst

 

Program „Horyzont Europa", dysponujący budżetem w wysokości 93,5 mld euro na lata 2021–2027, jest kluczowym unijnym programem finansowania badań naukowych i innowacji. Zajmuje się przeciwdziałaniem zmianie klimatu, wspiera cele zrównoważonego rozwoju ONZ oraz zwiększa konkurencyjność i wzrost gospodarczy UE.

 

Do chwili obecnej 21 państw jest stowarzyszonych z programem „Horyzont Europa" na podstawie ich członkostwa w Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG); jako kraje przystępujące, kraje kandydujące i potencjalne kraje kandydujące; jako kraje objęte europejską polityką sąsiedztwa (EPS); lub jako inne państwa trzecie i terytoria, które spełniają zestaw kryteriów związanych z ich systemami gospodarczymi, politycznymi oraz systemami badań naukowych i innowacji.